İnce bağırsakta aşırı bakteri çoğalması
SIBO, İngilizce Small Intestinal Bacterial Overgrowth kelimelerinin baş harflerinden oluşan bir kısaltmadır ve ince bağırsakta aşırı bakteri çoğalması anlamına gelir.
Çoğalan bakteriler aslında sindirim sisteminde normalde yaşayan bakterilerdir. Sorun, bu bakterilerin olmamaları gereken bir yerde, yani ince bağırsakta, anormal şekilde aşırı büyümesidir.
IBS hastalarının %84'üne kadarında SIBO bulunduğu gösterilmiştir. Bu nedenle SIBO'nun IBS'in altta yatan nedeni olabileceği düşünülmektedir.
SIBO ayrıca birçok başka rahatsızlıkla ilişkilidir: kimi zaman altta yatan neden, kimi zaman da önceden var olan bir hastalığın sonucu olarak ortaya çıkar.
Hangi belirtiler SIBO'yu düşündürür?
SIBO, spesifik olmayan birçok belirtinin bir araya gelmesiyle düşünülür. Bu belirtilerin her biri tek başına bir anlam ifade etmez, ancak birlikte görülmeleri tanıya işaret edebilir. İlk belirtiler genellikle sindirim sistemiyle ilgilidir:
- Karın ağrısı
- Şişkinlik
- Hazımsızlık
- İshal ve/veya kabızlık
- Özellikle yemeklerden sonra artan yoğun gaz
SIBO'lu bir kişinin bu belirtilerin hepsine sahip olması gerekmez.
Hastalık ilerledikçe
Bakterilerin aşırı çoğalması, besinlerin bağırsaktan düzgün emilmesini engellemeye başlar. Bu da şunlara yol açabilir:
Bu aşamada SIBO ile ilişkili başka hastalık ve durumlar da ortaya çıkabilir.
SIBO neden oluşur?
Vücudun ince bağırsaktaki bakterileri kontrol altında tutan birkaç koruyucu mekanizması vardır. SIBO genellikle bu mekanizmalardan birini etkileyen başka bir hastalıkla ilişkilidir.
- Mide asidiMidedeki asit, bakterilerin ince bağırsağa geçmesini sınırlar.
- Bağırsak hareketliliğiGöç ettirici motor kompleksler, bağırsak içeriğini uygun hızda aşağı doğru taşır.
- Safra ve immünoglobulinlerSafra sıvısı ve bağışıklık proteinleri bakteri çoğalmasını engeller.
- İleoçekal valfKalın bağırsaktaki bakterilerin ince bağırsağın son kısmına geri kaçmasını önler.
Bu savunma mekanizmalarını etkileyen her hastalık SIBO riskini artırır. Ancak çoğu kişide SIBO, bağırsak hareketliliği sorunları nedeniyle gelişir.
Yapısal nedenler
- Gastrik bypass ameliyatı komplikasyonları
- Bağırsak tıkanıklığına yol açabilen darlık ve yapışıklıklar
- İnce bağırsağın divertiküler hastalıkları
- Tümörler
Hareketliliği etkileyen hastalıklar
- Miyotonik distrofi
- Parkinson hastalığı
- İntestinal psödoobstrüksiyon
- Sinir hasarı (otonom disfonksiyon) gelişmiş diyabet
İlişkili diğer durumlar
- Crohn hastalığı
- Çölyak hastalığı
- Hipo/aklorhidri (midenin az asit üretmesi veya hiç üretmemesi)
- Karaciğer sirozu
- Alkol bağımlılığı
- Non-alkolik steatohepatit (NASH)
- Skleroderma, lösemi ve lenfoma
SIBO nasıl teşhis edilir?
SIBO'nun ilk belirtileri spesifik olmadığından, hastanın ve sağlık profesyonelinin SIBO'yu olası bir neden olarak düşünmesi zaman alabilir. İpuçları çoğu zaman protein, yağ ve vitamin emilim bozukluklarıyla ilişkili sorunlardan gelir. Emilim bozukluğu varsa SIBO mutlaka araştırılmalı ve dışlanmalıdır.
Demir eksikliği (anemi olmasa bile), elektrolit dengesizlikleri ve başta B12 olmak üzere vitamin eksikliklerinin nedenlerini araştırmak için istenebilir.
Gastroenterolog mideyi ve ince bağırsağın üst kısmını görüntüler, biyopsi alır. Biyopsi, bağırsak duvarında belirtilere yol açabilecek bir hasar olup olmadığını gösterir.
Endoskopiye göre daha ucuz, kolay uygulanabilir ve girişimsel değildir. Endoskopiyle alınan örneklerin kültür sonuçlarına benzer sonuçlar verdiği için günümüzde daha yaygın kullanılmaktadır.
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır ve tıbbi tavsiye yerine geçmez. Tanı ve tedavi için bir sağlık profesyoneline danışın.
